EA ve SÖZ öğrencisi TYT fen ve sosyal netini nasıl artırır?

Güncelleme: 31 Ekim 2026

EA ya da SÖZ hedefliyorsan TYT'de Sosyal Bilimler testi senin alanına yakındır, Fen Bilimleri ise uzak. Kısa cevap: Sosyal'i AYT çalışmanın doğal uzantısı olarak yüksek tut; Fen'e haftada birkaç saatlik sınırlı ama düzenli bir zaman ayırıp kavram ağırlıklı konulardan net topla. İki test de 20'şer sorudur ve her net, EA ve SÖZ puanına doğrudan eklenir. Hangi puan türünün sana uygun olduğunu henüz tartıyorsan puan türü seçimi rehberine bakabilirsin.

Bir Fen ya da Sosyal neti EA ve SÖZ'de kaç puan eder?

TYT'nin dört testi de EA ve SÖZ puanına girer, ama aynı ağırlıkla değil. Sitenin puan hesaplayıcısındaki 2025 YKS katsayılarına göre bir netin katkısı şöyle:

Değerler tahminidir; sitenin puan hesaplayıcısıyla, 2025 YKS katsayıları ve 2026 YKS puan dağılımı kullanılarak hesaplandı. Gerçek puan o yılın aday dağılımına göre değişir.

Tabloda gözden kaçan bir ayrıntı var: hem EA'da hem SÖZ'de bir Sosyal Bilimler neti, bir Türkçe netinden daha değerli. Fen netinin değeri en düşük olanı, ama Türkçe netinden çok uzak değil. TYT puanı sütunu da önemli, çünkü TYT puanı önlisans programlarına yerleşmede kullanılır; Fen ve Sosyal'deki her net bu puanı da yükseltir.

Birkaç net ne değiştirir? Bir örnek

Diyelim ki EA hedefliyorsun ve TYT denemelerinde Sosyal'de 9, Fen'de 3 net yapıyorsun. Aşağıdaki tablo, bu iki testteki olası artışların puana etkisini gösterir; öteki netlerin aynı kaldığı varsayıldı.

Değerler tahminidir; sitenin puan hesaplayıcısıyla, 2025 YKS katsayıları ve 2026 YKS puan dağılımı kullanılarak hesaplandı. Gerçek puan o yılın aday dağılımına göre değişir.

Bu yaklaşık 10 puan küçük görünebilir. Ama AYT Edebiyat'taki bir net EA'da yaklaşık 2,94 puan ettiğine göre, bu artış Edebiyat'ta üç buçuk net yapmaya denk gelir. Sıralamadaki etkisi puanın hangi bölgede olduğuna bağlıdır. Aynı yöntemle yapılan tahmine göre TYT 70 net sabitken AYT EA netini 40'tan 50'ye çıkarmak, EA ham puanını 330,62'den 359,13'e taşıyor ve diploma notu 80 varsayımıyla tahmini yerleştirme sıralamasını ≈ 78.500'den ≈ 32.800'e çekiyor. Adayların yığıldığı bu bölgede on puan, binlerce sıra demektir. Kendi netlerinle tahmini sıralamanı AYT puan hesaplama sayfasında görebilirsin.

TYT Sosyal: AYT çalışmanın üstüne kur

TYT Sosyal Bilimler testinde 20 soru vardır: Tarih 5, Coğrafya 5, Felsefe 5 ve Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 5 (ya da onun yerine ek felsefe soruları). Bu derslerin AYT'deki karşılığı puan türüne göre değişir ve TYT'ye nasıl çalışacağını da bu belirler:

• SÖZ öğrencisi: dört dersin de AYT'de karşılığı var. Tarih ve Coğrafya hem Edebiyat–Sosyal Bilimler-1 hem Sosyal Bilimler-2 testinde; Felsefe Grubu ve Din Kültürü (ya da ek felsefe) Sosyal Bilimler-2'de. AYT'ye çalışırken TYT Sosyal'in derslerini de çalışmış olursun; TYT için ayrıca yapman gereken, soruları TYT biçiminde ve süresinde çözmeye alışmaktır.
• EA öğrencisi: Tarih ve Coğrafya, AYT'deki Tarih-1 ve Coğrafya-1 ile aynı derslerdir. Felsefe ve Din Kültürü ise EA'ya giren AYT testlerinde yoktur; bu 10 soru için haftaya küçük ama ayrı bir yer açman gerekir.

EA öğrencisinin Felsefe'deki önceliği, okulda gördüğün felsefe dersinin temel alanlarıdır: bilgi, varlık, ahlak, sanat, din, siyaset ve bilim felsefesi. Her alanın temel sorusunu ve bu soruya verilen başlıca cevapları kendi cümlelerinle bir sayfada özetleyebiliyorsan, TYT'deki felsefe sorularına sağlam bir temel kurmuş olursun. Din Kültürü'nde ise okul derslerinde gördüğün konular temeldir; sorular çoğu zaman bir metni, ayeti ya da kavramı doğru okumayı ister.

Din Kültürü ile ek felsefe arasından yalnızca birini cevaplarsın. Hangisini seçeceğine sınavdan önce karar ver ve denemelerde de hep aynısını çöz; kuralları YKS test yapısı rehberinde anlattık.

Sosyal'de net kaybettiren hatalar

TYT Sosyal'deki yanlışların bir kısmı bilgi eksiğinden değil, okuma ve karıştırmadan gelir. Bu testte karşılaşabileceğin dört tür hata:

• Tarihte sıra karışıklığı: olayları doğru bilip sırasını karıştırmak. Her dönemi kısa bir zaman çizelgesiyle çalışmak bu hatayı azaltır.
• Coğrafyada grafik ve harita okuma: soru çoğu zaman ezber bilgiyi değil, verilen grafikten ya da haritadan çıkarım yapmayı ister. Önce grafiğin eksenlerini ve birimlerini oku.
• Felsefede kavram karışıklığı: birbirine yakın akımları ya da kavramları karıştırmak. Her kavramı kendi cümlenle ve bir örnekle yazmak, ezberden daha kalıcıdır.
• Olumsuz soru kökleri: "değildir", "ulaşılamaz" gibi ifadeleri kaçırmak. Soru kökündeki olumsuz ifadenin altını çizmeyi alışkanlık hâline getir.

Yanlışlarını bu dört türe göre ayırdığında, Sosyal'deki artışın konu çalışmasından mı yoksa okuma alışkanlığından mı geleceği netleşir. AYT'de yüksek net yapıp TYT Sosyal'de beklenenden düşük kalan bir öğrencinin sorunu çoğu zaman ikincisidir.

TYT Fen: hangi konular az emekle net getirir?

TYT Fen Bilimleri testinde 20 soru vardır: Fizik 7, Kimya 7, Biyoloji 6. EA ve SÖZ öğrencisi için mantıklı yol, işlem yükü az, kavram ve yorum ağırlıklı konulardan başlamaktır. Bu konular görece kısa sürede öğrenilir ve hesap pratiği gerektirmedikleri için tekrarları da kolaydır. Aşağıdaki ayrım bir öneridir; hangi konunun sana kolay geleceği, okulda ne kadar iyi işlendiğine de bağlıdır.

Sonraya bırak demek hiç çalışma demek değildir. İlk sütun oturduktan sonra zamanın kalırsa bu konulara da geç; örneğin kalıtımın temel çaprazlamaları, biyolojiye yatkın bir öğrencinin kısa sürede öğrenebileceği bir konudur.

Fen'e ayırdığın süreyi üç derse eşit bölmek zorunda da değilsin. Soru sayıları birbirine yakın olduğu için belirleyici olan, hangi derste bir saatin daha çok soruya dönüştüğüdür. Kavram ağırlığına bakınca akla ilk gelen sıra biyoloji, kimya, fizik olur; ama okulda fiziği iyi işlemiş biri için tersi de doğru olabilir. İlk iki üç haftanın sonunda hangi derste daha hızlı ilerlediğine bakıp payları buna göre değiştir.

Hangi konunun nasıl sorulduğunu görmenin en kısa yolu, ÖSYM'nin her sınavdan sonra yayımladığı soru kitapçıklarıdır. Son iki yılın TYT kitapçığındaki 20 Fen sorusunu çöz, her sorunun yanına "kavram" ya da "hesap" yaz ve konusunu not et. Çözemediğin kavram soruları, ilk çalışma listendir.

Haftalık plan: az zamanla düzenli çalışma

Fen ve Sosyal'e ayıracağın süre AYT'den çalınmamalı; sınırlı ama düzenli olmalı. Aşağıdaki örnek, kasım–mart arasında EA hedefleyen bir öğrencinin haftasına eklenen kısmı gösterir. SÖZ öğrencisi Felsefe ve Din satırlarını AYT Sosyal Bilimler-2 çalışmasının içinde zaten karşılar; o zamanı Fen'e kaydırabilir.

Analiziyle birlikte haftada yaklaşık üç buçuk saatlik bu düzen, AYT çalışmanı aksatmadan iki testi canlı tutar. Pazar günkü branş denemesinde her teste, TYT süre planında ayırdığın dakikayı ver. Nisandan itibaren konu çalışması azalır: haftada bir Fen-Sosyal branş denemesi ve genel TYT denemeleri yeterli olur.

Sınavda Fen ve Sosyal'e nasıl yaklaşmalı?

Kitapçıkta testler Türkçe, Sosyal Bilimler, Temel Matematik ve Fen Bilimleri sırasıyla gelir. Kitapçık sırasıyla çözen bir EA ya da SÖZ öğrencisi için Fen en sona, yorgun olduğu ana kalır. Birkaç alışkanlık bu testi daha verimli kılar:

• Fen'de önce tara: 20 sorunun üzerinden hızla geç; biyoloji ve kavram sorularını hemen çöz, hesap isteyenleri ikinci tura bırak.
• Sosyal'de uzun düşünme: bilgi sorusunda cevabı biliyorsan hızla işaretle; bilmiyorsan uzun düşünmek çoğu zaman sonucu değiştirmez.
• Eleyemediğin soruyu zorlama: YKS'de dört yanlış bir doğruyu götürdüğü için hiçbir şıkkı eleyemediğin bir soruda rastgele işaretleme ortalamada ne kazandırır ne kaybettirir. Bir şıkkı bile kesin eleyebiliyorsan işaretlemek ortalamada kazandırır; hesabı boş bırakmak mı, tahmin mi rehberinde bulabilirsin.
• Optik alanına dikkat et: Din Kültürü ya da ek felsefe sorularını cevapladıysan doğru alana kodladığından emin ol.

Testleri hangi sırayla çözeceğini ve 165 dakikayı nasıl böleceğini TYT süre yönetimi rehberinde anlattık.

Ne kadar zaman ayırmalısın? İki karar örneği

Fen'e ve Sosyal'e ayıracağın süreyi AYT'deki durumun belirler. İki varsayımsal öğrenciyi düşün:

• AYT'de henüz 25 netin altında olan EA öğrencisi: hesaplayıcının katsayılarına göre AYT Edebiyat'taki ya da Matematik'teki bir net, TYT Fen netinin iki buçuk katından fazla puan getirir. Bu öğrenci için Fen'e haftada bir saat yeterli olabilir; asıl zaman AYT'ye gitmelidir. Sosyal'deki Tarih ve Coğrafya ise AYT çalışmasıyla birlikte zaten yükselir.
• AYT'de 55 netin üzerine çıkmış SÖZ öğrencisi: AYT'de her yeni net giderek zorlaşır, çünkü kalan sorular en zor olanlardır. Bu öğrenci için TYT Fen'de 3 netten 8 nete çıkmak, en ucuz puan kaynaklarından biridir; haftalık plandaki üç buçuk saat burada tam yerindedir.

Ölçüt şu: bir saatlik çalışmanın sana kaç net getireceğini düşün. AYT'de bir saatle yarım net bile zorlanarak geliyorsa, aynı saati birkaç hafta boyunca TYT Fen'in kavram konularına ayırmayı dene ve netlerine bak. Karar, tahmine değil kendi deneme sonuçlarına dayansın.

İlerlemeyi nasıl izlersin?

Toplam TYT netine bakıp Fen ve Sosyal'deki değişimi kaçırmak kolaydır; bu yüzden iki testi ayrı izle. Denemenin anahtarı açıklanınca TYT cevap anahtarları sayfasında sanal optikle cevaplarını soru soru işaretle; hangi soruları kaçırdığını görürsün. Fen'deki yanlışlarının hangi derse ait olduğunu kitapçıktan sayıp not almak, Fizik, Kimya ve Biyoloji arasında zamanı nasıl böleceğini gösterir.

Netlerin Karnem sayfasında birikir. Tek bir denemeye değil son üç denemenin ortalamasına bak: Fen'deki ortalama yavaş ama sürekli yükseliyorsa plan işliyor demektir. Yerinde sayıyorsa önce çalıştığın konuların gerçekten soru getiren konular olup olmadığını kitapçık taramasıyla yeniden kontrol et.